Conservator Shanou Basten: “Cultuurbeleving in Venlo zit zeker in de lift”

18 mei 2022

Waar veel van haar studiegenoten naar de Randstad lonkten, wist Shanou Basten-Janssen zeker dat ze na haar studie kunstgeschiedenis terug zou keren naar Venlo. Waar ze nu als conservator werkzaam is bij museum van Bommel van Dam. Wat dat precies inhoudt, vertelt ze in deze editie van KunstVanbinnen. “Ik hou van ongemakkelijke kunst, kunst die discussie oproept.”

Tekst: Jac Buchholz | Beeld: Hilde Janssen, kunstwerken: Collectie museum van Bommel van Dam

“Ik wil een bepaalde vrijheid. En dan klinkt het wel leuk als je in de Randstad voor een museum werkt, maar ik heb het idee dat de vrijheid daar beperkt is, dat je een nummer binnen een organisatie wordt.” Dat idee heeft Shanou Basten in Venlo in ieder geval niet. Ze werkte een half jaar bij het Limburgs Museum en was tot december 2020 programmeur bij Domani – iets wat ze overigens ook was en is bij het Zomerparkfeest. Nu dus beeldende kunst, bij Domani vooral muziek. Dat zijn toch twee heel verschillende dingen, nietwaar? “Klopt, maar ik houd ook van muziek, ben tamelijk allround.”

Achter de schermen
Nu is Shanou dus conservator bij van Bommel van Dam. “Nee, niet iedereen zal weten wat dat precies inhoudt. Een conservator behoudt en beheert, zet de collectie bovenaan en is vanuit die taak ook betrokken bij het samenstellen van exposities.” Museum van Bommel van Dam beschikt volgens haar over een mooie collectie die uit zo’n 14.000 werken bestaat. Het merendeel staat in het depot, een van de werkplekken van Shanou. “Een conservator werkt inderdaad vooral achter de schermen.” Zelf houdt ze bij het opzetten van een expositie van een thematische benadering. Of van een solo-expositie, zoals nu met Pii Daenen en André Wiehager.

Nieuwe verpreutsing
Wat haar betreft mag kunst zeker discussies op gang brengen. Kunst onderscheiden in mooi of lelijk vindt ze niet juist. “Goede kunst doet wat met je, verrijkt je.” Wat die discussie betreft zal de expositie die voor het najaar gepland staat volgens Shanou zeker voor gespreksstof gaan zorgen. “Dan exposeren we werken van Melle. Daar is veel naakt op te zien. Nee, geen porno-achtig naakt. Melle had de ‘circle of life’ vaak als thema en dan is naakt onvermijdelijk. Daar gaan we niet expliciet voor waarschuwen. We weten dat vanwege de nieuwe verpreutsing er bezoekers zullen zijn die daar aanstoot aan zullen nemen. Daar gaan we dan graag over in gesprek.” Ze verklapt dan dat de binnenstad en de ondernemers waarschijnlijk bij de tentoonstelling zullen worden betrokken. “Dat is iets wat we al bij de opening hebben gedaan en we in de toekomst meer willen doen; we zijn daar nu over in gesprek. Net zoals we ons nadrukkelijk op het onderwijs willen richten.”

In detail
Nog maar een uitdaging voor haar dan, een die eveneens discussie zou opleveren. Soms loop je een museum in waar zoveel werken hangen dat je de hoeveelheid beeld op een gegeven moment niet meer kunt verwerken. Zou Shanou het aandurven om in een ruimte maar één kunstwerk te plaatsen, zodat bezoekers het alle aandacht kunnen geven? Ze knikt overtuigend en lacht. “Ja. En ja, dat zal zeker discussies opleveren. Maar als het werk belangrijk genoeg is om de volledige aandacht te geven moet dat kunnen. Een kunstwerk staat tussen de kunstenaar en de beschouwer. Om het te begrijpen kan het belangrijk zijn het tot in het detail te bestuderen.”

Klassieke vakken
Op de vraag welke kunstenaar haar erg aanspreekt, noemt Shanou meteen de naam van Bruce Nauman. “Die maakt video- en installatiekunst. Zijn werk is heel desoriënterend, zowel wat beeld betreft als de geluidseffecten. Neem zijn ‘corridors’, heel vervreemdend en bijna claustrofobisch. Ik hou sowieso van video- en installatiekunst, zeker als het ongemakkelijk is.” Wat dichter bij huis spreekt Gies Backes haar erg aan. “En ik ben bijvoorbeeld ook heel blij met de huidige tentoonstelling van André Wiehager.” Hoe is ze eigenlijk in kunst geïnteresseerd geraakt? “Dat was op het gymnasium, dankzij de leraren van de klassieke vakken. We maakten onder meer reizen naar Parijs en Rome. Ik vond het heel bijzonder wat ik daar allemaal zag. Niet dat alles me aansprak, maar het maakte wel indruk. Daarna ben ik me er steeds meer in gaan verdiepen. Toen ik ging studeren was het of bedrijfskunde of kunstgeschiedenis. De meeste jongeren kiezen dan vanuit rationele overwegingen voor bedrijfskunde, maar ik denk zo niet. Dus werd het kunstgeschiedenis. Ik heb er geen spijt van gehad.”

Ouverture
Shanou heeft het Venlose culturele leven inmiddels vanuit diverse hoeken leren kennen. Kan ze iets vertellen over de stand van zaken?  “Ik denk dat de cultuurbeleving in Venlo zeker in de lift zit. Er was al het nodige en in de afgelopen jaren is nog eens een megaslag gemaakt. Het Zomerparkfeest is er al heel lang en niet meer weg te denken, De Maaspoort speelt een belangrijke rol en met de komst van Grenswerk is het begrip poppodium nieuw leven ingeblazen. Bovendien zijn er allerlei kleine en minder kleine initiatieven waardoor het aanbod ook veelzijdiger is geworden. Het is vaak een kwestie van de juiste mensen op de juiste plek. Wat ik wel jammer vind, is dat er geen Ouverture, geen opening van het culturele seizoen meer is. Dat is echt een gemis. Een dag waarop cultureel Venlo zich kan presenteren, dat hoort bij een stad. Maar er is hier al heel wat te doen en zoals ik het zie wordt dat alleen nog maar beter.”

Bekijk ons magazine

Blader door onze artikelen in Venlovanbinnenstad