Postuum: Lex Kosman haalde de jazzgiganten naar Venlo

21 april 2020 | Leestijd: 3 minuten

Begin april overleed Lex Kosman. Verzekeringsman, verenigingsman, muzikant. En aanjager van de jazz in Venlo, zeker in de jaren zeventig. Toen jazzgrootheden als Ben Webster, Dexter Gordon en Don Byas zomaar in een Venlose kroeg opdoken. In 2013 verscheen er een uitgebreid verhaal over die periode in het Doctor Jazz Magazine*.

Tekst: Jac Buchholz | Beeld: Discogs, Wikipedia

Hoewel jazz in de loop van de twintigste eeuw steeds populairder werd en regelmatig nieuwe verschijningsvormen aannam, was het in het naoorlogse Venlo maar behelpen, zo ontdekte Lex Kosman toen hij in 1970 in de stad terugkeerde na een tijdlang in Amsterdam te hebben gewoond. Daarover vertelt hij in het artikel: “In de jaren zestig woonde ik in Amsterdam en ik werd behoorlijk beïnvloed door de jazzmuziek daar. Toen ik terugkwam in Venlo was er op dat gebied niets.”

Tijd vooruit
Dus besloot Kosman met enkele zielsverwanten “iets op te starten op jazzgebied”. Dat leidde onder meer tot de oprichting van de Stichting Venlose jazz-sociëteit, waarvoor Kosman samen met Nic Schols het initiatief nam. Dat was op 12 januari 1972. Galerie Dominique aan de Keizerstraat (later Bonaparte en De Keizer, red.) werd als plek gekozen waar iedere maand een optreden zou plaats vinden. Van oude stijl jazz tot moderne jazz. Dat Venlo voor dat laatste klaar zou zijn concludeerde Kosman uit een succesvol optreden van Misja Mengelberg en Han Bennink in 1970. “Daarmee waren we onze tijd ver vooruit.”

Boogaloo
Dat bleek begin 1972 een misvatting te zijn. Het Venlose publiek gaf aan een voorkeur voor dixieland en oude stijl jazz te hebben. Het merendeel van de optredens werd daar op afgestemd. In die beginperiode trokken de concerten tussen de 80 en 120 bezoekers terwijl de sociëteit in 1971 40 betalende leden telde. De eerste optredens waren zoals gezegd in Galerie Dominique, maar al snel vond er een verhuizing plaats naar Boogaloo, feitelijk een discotheek, aan de Picardie.


Beroemde jazzgrootheden als Dexter Gordon (l) en Ben Webster stonden op het podium van Boogaloo

Amsterdamse connectie

Via een vriend uit zijn Amsterdamse periode wist Kosman in die jaren diverse jazzgrootheden naar Venlo te halen. Hij vertelt er in DJM het volgende over: “Ik had in Amsterdam Wim Wigt leren kennen, die een eigen impresariaat en later eigen platenlabel had. Dankzij zijn goede ideeën kregen we in Venlo een heel divers programma met onder andere trompettist Nelson Williams, saxofonisten Don Byas, Dexter Gordon, Ben Webster, maar ook Toots Thielemans, saxofonist Ronnie Scott en drummer Kenny Clarke. Dat kwam allemaal bij ons in de club. Niet te geloven achteraf.”

Jam Sessions
Voor Don Byas was zijn optreden in Venlo op 3 maart 1972 waarschijnlijk zijn laatste. Hij leed aan longkanker en overleed enkele maanden later. En dat de grote Ben Webster ook maar een mens was blijkt uit een observatie van een van de bezoekers van dat concert. “Toen ik in de pauze buiten een sigaret rookte, kwam de heer Webster naar buiten, knoopte zijn broek los en plaste breeduit in de steeg.” Kosmans eigen Valuas City Jazzband trad overigens ook regelmatig op in Boogaloo en organiseerde er jam sessions.

Elpee
In het DJM-artikel wordt onder meer uitgebreid ingegaan op de elpee ‘5 jaar jazz in Venlo’ die naar aanleiding van het eerste lustrum verscheen en waarop nummers uit de diverse optredens zijn vastgelegd. Kosman en geluidstechnicus Bert van Eijk zijn het er niet over eens of er werd opgenomen met toestemming van de muzikanten. Hoe het ook zij, de elpee kon niet bij een label uitkomen en op de hoes mocht geen informatie staan. Kosman: “Voor de liefhebbers was er een inlegvel met wat informatie. De lp was voor de bezoekers van de club en werd eigenlijk onder de tafel verkocht als een soort aandenken.”


Fiscus

Het tienjarig bestaan van de Venlose jazzclubconcerten werd niet gehaald. Financieel was het altijd al schipperen geweest en toen in 1978 de fiscus in beeld kwam, was het snel gedaan. Wel organiseerde de Venlose jazz-sociëteit in de jaren erna jazzconcerten in de Prins van Oranje. Met ook klinkende namen als Max Collie, Monty Alexander en Machito.

Grootheden
Mede dankzij Lex Kosman hebben in de jaren zeventig dus heel wat nationale en internationale jazzgrootheden op een podium in Venlo gestaan. Muzikanten die de jazz een gezicht gaven en die inmiddels bijna allemaal zijn overleden. Lex Kosman is ze nu achterna gegaan.

*Bron: Doctor Jazz Magazine 221, zomer 2013, artikel ‘LP ‘5 jaar jazz in Venlo (1970-1975)’door Ben Kragting

Bekijk ons magazine

Blader door onze artikelen in Venlovanbinnenstad

Containertuintjes fleuren Venlose binnenstad op

Containertuintjes fleuren Venlose binnenstad op

In de Venlose binnenstad worden tien zogenaamde containertuintjes geplaatst. Deze op maat gemaakte plantenbakken moeten de verrommeling bij de ondergrondse containers tegengaan. Tegelijkertijd dragen ze bij aan het vergroenen en opfleuren van de Venlose binnenstad....