VenloVanvruuger: Schoten aan de Herungergrens

7 november 2019 | Leestijd: 3 minuten

Op donderdag 9 november 1939 stond de dienstplichtige soldaat Wiel Schreurs van de Hulsterhof op wacht bij de wegversperring nummer 1506 aan de Straelseweg. Het begon al te schemeren toen plotseling schoten klonken van een kort, maar hevig vuurgevecht. Het kwam uit de richting van de Herungerberg. Niemand wist er het fijne van, maar die avond en in de dagen daarna gonsde het in Venlo van de geruchten: bij grenscafé Backus had een schietpartij plaatsgevonden waarbij mensen ontvoerd waren.

Column: Marcel Hogenhuis | Beeld: Leon Vrijdag en collectie Marcel Hogenhuis

De toch al gespannen sfeer in Venlo, ons land was namelijk sinds eind augustus 1939 gemobiliseerd, werd er niet minder om. Dit grensincident is de geschiedenis ingegaan als het Venlo Incident en de schoten die Wiel Schreurs hoorde, maakte een eind aan het leven van luitenant Dirk Klop. De 33-jarige Klop maakte deel uit van de Nederlandse inlichtingendienst G.S. III. In die hoedanigheid faciliteerde hij gesprekken tussen de Britse geheime dienst en Duitse oppositieleden die niets van Hitler moesten hebben. Om de Nederlandse neutraliteit niet in gevaar te brengen, deed hij zich voor als de Britse officier Coppens. Met Klop had generaal van Oorschot, de chef van G.S. III, een waarnemer op de eerste rang.

 

Reconstructie van het Venlo Incident in 1948 bij Backus aan de grens

Wat was echter het geval? De Britse majoor Richard Stevens en captain Sigismund Payne-Best trapten in een val: ze spraken niet met vermeende Duitse tegenstanders van Hitler, maar met medewerkers van de Duitse Sicherheitsdienst. Deze hoopte via de Britten zoveel mogelijk informatie te ontfutselen over het reilen en zeilen van de Britse diensten in West-Europa. Na eerdere gesprekken in Dinxperlo, Arnhem en Den Haag, werd nu besloten om in Venlo af te spreken. De keuze voor Venlo was niet toevallig… We moeten verder terug in de tijd, naar 28 oktober 1930.

Die dag werd tweede luitenant Dirk Klop overgeplaatst bij het 17e Regiment Infanterie in de kazerne te Blerick. Tijdens Klop’s bezoekjes aan de Sociëteit Mariaweide moet hij in contact zijn gekomen met de 24-jarige Fien Hermans. Zij woonde aan de Spoorstraat, feitelijk de achterburen van de Sociëteit. Vader Karel Hermans was expediteur van de gelijknamige onderneming. Dirk en Fien verloofden zich met elkaar, maar de katholieke familie Hermans had toch grote moeite dat Klop protestants was. Vrijwillig of gedwongen, Fien verbrak in 1932 de verloving, maar beiden bleven met elkaar corresponderen tot 1937. Opvallend is, dat Klop daarna verkering kreeg met de zus van M.J.K. Swane uit Waalre, directeur van sigarenfabriek Kraayvanger in Kaldenkirchen en eveneens betrokken bij inlichtingenwerk.

Met Fien liep het later in de oorlog helaas slecht af. Begin januari 1945 ging ze naar het ouderlijk huis in de Spoorstraat. Daar is zij in de deels ondergelopen kelder onwel geworden of uitgegleden en verdronken. Het was de liefde waardoor Klop Venlo goed leerde kennen, maar helaas kwam in Venlo ook een eind aan zijn leven.

Bekijk ons magazine

Blader door onze artikelen in Venlovanbinnenstad