VenloVanvruuger: Venlo vanuit de lucht

11 februari 2021 | Leestijd: 3 minuten

Ooit stuitte ik in het Militaire Luchtvaartmuseum te Soesterberg op een foto van Fokker-tweedekkers op de Venlose Grote Heide… in 1924. Het museum bleek meer van deze foto’s te hebben op glasnegatieven. Luttele weken later, na een vriendelijke aanvraag, kreeg ik afdrukken. Daaronder bevonden zich ook luchtfoto’s van onze stad in een ongekend goede kwaliteit.

Tekst: Marcel Hogenhuis | Beeld: Leon Vrijdag, collectie Marcel Hogenhuis


Foto 1924 – kazerne. De Frederik Hendrik kazerne te Blerick stond vol met legeringstenten voor de troepen.

Deze scherpe beelden werden in september 1924 gemaakt tijdens grootschalige legeroefeningen van de Lichte Brigade en 5e Divisie in Limburg en Noord-Brabant, waarvoor zelfs officieren uit Zweden, Denemarken, Engeland, Frankrijk en België waren uitgenodigd. Nadat de oefeningen zich van Noord-Brabant naar Noord-Limburg hadden verplaatst, arriveerden op 22 september twaalf Fokker-tweedekkers op hulpvliegveldje Venlo, een geëgaliseerd terrein van circa 400 x 400 meter in de hoek tussen de huidige Klagenfurtlaan en Louisenburgweg. Bij gebrek aan hangaars, werden een viertal grote hangaartenten geplaatst en enkele kleine personeelstenten.

Foto 1924 – hulpvliegveldje. Het hulpvliegveld Venlo bevond zich tussen de huidige Klagenfurt (links) en Louisenburg (geheel boven)

Het personeel werd ingekwartierd bij particulieren aan de Herungerweg en omgeving. De hoge, aarden kogelvangers van het militaire schiet- en oefenterrein werden gemarkeerd met rode waarschuwingsvlaggen. Waar sommige vliegtuigen met gekleurde wimpels werden voorzien, om zo vriend en vijand te symboliseren, werden ook ‘verkenningsmissies’ uitgevoerd. Terwijl de piloot het toestel bestuurde, maakte de waarnemer met een logge camera luchtfoto’s uit de losse pols. Het leverde enkele bijzondere kiekjes van Venlo op. De stad kenmerkte zich door nauwe straten en grote, nog onbebouwde voormalige vestinggronden.

Na de sloop van de Minderbroederskazerne bedacht ingenieur van Gendt een uitbreidingsplan voor Venlo. Waar de Köln Mindener Bahngesellschaft al gauw een terrein verwierf langs de huidige Deken van Oppensingel, duurde het nog enige tijd voordat ook de omgeving van het Rosarium was volgebouwd.

Foto 1924 – Venlo Köln-Mindener: Het huidige Julianapark ligt op de plaats waar ooit de stoomtreinen van de spoorverbinding Keulen-Hamburg passeerden. In Hamburg herinnert een Venloer Bahnhof nog aan deze ooit zo belangrijke verbinding. Let op de fraaie watertoren.

De legeroefeningen werden ook op 25 en 26 september bezocht door koningin Wilhelmina. Op 30 september werden de manoeuvres officieel afgesloten op het Blerickse kazerneterrein.

Het is nog niet helemaal zeker of deze beelden de eerste luchtfoto’s van Venlo zijn, maar de vele details zijn een lust om te bestuderen hoe Venlo er zo’n honderd jaar geleden uitzag. De mensen van die tijd maakten andere keuzes dan dat wij nu waarschijnlijk zouden maken. Als we bij de keuzes van nu, ook rekening houden met de cultuurhistorische ontwikkeling van vroeger, wordt de kans kleiner dat we onherstelbare schade aanrichten aan iets dat in eeuwen is ontstaan.

Bekijk ons magazine

Blader door onze artikelen in Venlovanbinnenstad

VenloVanvruuger: Ruth Kantorowicz

VenloVanvruuger: Ruth Kantorowicz

Op zondag 26 juli 1942 werd in de katholieke kerken van ons land een brief van de bisschoppen voorgelezen waarin de behandeling van de joden door de Duitse bezetter in scherpe bewoordingen werd veroordeeld. Het was een protest dat mede gedragen werd door andere...