Lage Loswal: eigentijdse recreatieplek aan de Maas, die volop historie ademt

23 september 2021

Veel mensen zal het niet opvallen, maar de achterwand van de vernieuwde Lage Loswal in Venlo is een stuk eeuwenoude vestingmuur van de stad. Aan de voet van die muur liggen nog oude klinkers. En de rails voor de kraan waarmee vroeger schepen werden gelost ligt er nog deels – een kraan die op termijn terugkomt, zo is de bedoeling. Als verwijzing naar het rijke verleden van de plek. De Lage Loswal werd woensdag 22 september officieel geopend.

Tekst: Jac Buchholz | Beeld: VenloVanbinnen

Alsof het zo gepland is. Op het moment dat het openingsfeest op de Lage Loswal begint, legt rondvaartboot Filia Mosae aan om passagiers aan wal te laten. Op dezelfde plek waar in het verleden goederen werden gelost. Het onderstreept de verandering en nieuwe functie van het gebied. Een prachtig gebied, zo noemt wethouder Marij Pollux het. Ze gaat kort in op het industriële verleden maar richt zich dan al snel op het heden. “Twee jaar geleden werd begonnen met de werkzaamheden en het resultaat is fantastisch.”

Veelzijdig
Ze prijst dan de buurtbewoners die nauw betrokken waren bij het ontwerp en wijst op de veelzijdigheid van de locatie. “Je kunt hier op een van de trappen zitten, of op een bankje aan de waterkant. Dat het geschikt is als festivalplek is wel gebleken tijdens het evenement Aan de Waterkant. Er is een waterspeelplek voor kleine kinderen en het kunstwerk Stroming van Hans Reijnders is hier aan een tweede leven begonnen.”

Licht
Stroming stond namelijk eerst bij het gebouw van het Waterschap in Blerick. Toen dat gebouw een nieuwe eigenaar kreeg, moest het kunstwerk weg. Reijnders vindt dat Stroming op de Lage Loswal prima tot zijn recht komt. “Er is de weerspiegeling in het water, maar wat hier extra is – en dat maakt me super gelukkig – is het licht dat het beeld op diverse momenten van de dag een wat ander aanzien geeft. Ik hoop dat het hier tot in lengte van dagen staat en een inspiratiebron is voor menselijke mijmeringen.” Reijnders kreeg de gelegenheid om het beeld voor de plaatsing te restaureren bij Van Stokkum Natuursteen in Venlo. Directeur Twan Smedts: “We kennen elkaar al jaren, werken samen met Hans. Na de restauratie hebben we er in overleg met hem voor gezorgd dat het beeld kon worden vervoerd naar en geplaatst op de Lage Loswal.”

Erfgoed
Gedeputeerde Geert Gabriëls roemt de weidsheid van de plek. “Toen ik hier aankwam dacht ik ook, wat een rust.” Dat hij als gedeputeerde met erfgoed in zijn portefeuille bij het officiële moment aanwezig is, is geen toeval, maakt Marij Pollux hem dan duidelijk. “Dit is voor de economie van Venlo altijd een belangrijke plek geweest vanwege de goederenhandel over het water. De rails waar een kraan op stond is nog deels te zien. Maar je ziet hier tevens zo’n 300 meter  oude vestingmuur van Venlo.”

Het zuidelijk deel van de vestingmuur

Restanten
Die is met zorg gerestaureerd, vertelt Mark Huson, projectleider bij de gemeente Venlo. “Het zijn overigens restanten – de oorspronkelijke muren waren hoger – die deels uit de zeventiende en achttiende eeuw stammen. De muren zijn in het verleden al eerder gerestaureerd, in de negentiende eeuw en ook in de jaren negentig van de vorige eeuw. Dat gebeurde toen nog minder zorgvuldig. Je ziet dat vooral in het noordelijk deel.”

Kalkmortel
Bij het opknappen nu is wel met zorg gewerkt zoals vooral bij het zuidelijk deel te zien is, geeft hij aan. Zo zijn er weliswaar nieuwe bakstenen gebruikt om aan te helen, maar wel met de dezelfde uitstraling en maat als de al aanwezige oude stenen. “Bovendien is er kalkmortel gebruikt, zoals dat vroeger ook werd toegepast, vanwege de elasticiteit van de muur. Die mortel heeft wel een verhardingstijd tot zes weken, dus die kun je niet toepassen op momenten dat er sprake van vorst is.”

Strook met klinkers van de vroegere loswal

Oude kraan
Aan de voet van de muur ligt een strook klinkers die nog uit de tijd stammen dat de Lage Loswal nog een echte loswal was. Dat geldt eveneens voor een deel van de rails waarop de hijskraan stond om  schepen te lossen. De historie zal volgens Huson in de toekomst verder worden benadrukt. “We gaan de bastionpunten, kenmerkend voor een vestingmuur, terugbrengen.” En dan is er de wens om weer een ouderwetse kraan op de rails te plaatsen, een verwijzing naar een andere tijd. De vernieuwde Lage Loswal mag dan zijn getransformeerd tot een eigentijdse recreatieplek passend bij een moderne stad, de rijke historie is er ook nog altijd te proeven voor wie er open voor staat.

Bekijk ons magazine

Blader door onze artikelen in Venlovanbinnenstad